Ο Φραπές ετυμολογείται από τους γλωσσολόγους από τη γαλλική μετοχή frappé, που σημαίνει «χτυπημένος». Πολλές είναι οι θεωρίες για το πότε δημιουργήθηκε ο πρώτος Φραπέ(ς), οι περισσότερες από τις οποίες έχουν την εγκυρότητα του αστικού μύθου (urban myth)… Η επικρατέστερη, θέλει ένα νεαρό σερβιτότο ή μπουφετζή ονόματι Δημήτρη Βακόνδιο, πρώην καψιμιτζή σε τιμημένη μονάδα του Ελληνικού Στρατού, να τον παρουσιάζει στη Δ.Ε.Θεσσαλονίκης, κάποια στιγμή τη δεκαετία του 1950…

Σύμφωνα με στατιστικές της Eurostat, κάθε Έλληνας καταναλώνει περίπου 302,2 φραπέ(δες) ετησίως, αριθμός που ανεβάζει την Ελλάδα στη δεύτερη θέση κατανάλωσης στιγμιαίου καφέ στην Ευρώπη, μετά τη Σουηδία (ο μέσος Σουηδός καταναλώνει ετησίως 360,3 ροφήματα στιγμιαίου -και ζεστού κυρίως- καφέ · πρόκειται ωστόσο για μια χώρα που δεν έχει περιπέσει στη δίνη του… freddo).

Έτσι για να θυμούνται οι παλιότεροι και να μαθαίνουν οι καινούργιοι, να πως γίνεται.

Στιγμιαίος καφές (φραπέ ή frappé) με παγωτό

Υλικά

• 2 κουτ. γλυκού στιγμιαίο καφέ
• 2 κουτ. γλυκού ζάχαρη
• κρύο νερό
• 1 μεγάλη μπάλα παγωτό κρέμα ή βανίλια
• 2 - 3 παγάκια

Εκτέλεση

Βάζουμε τον καφέ, όση ζάχαρη θέλουμε και λίγο παγωμένο νερό σε ένα σέικερ, ή σε ποτήρι αν χρησιμοποιήσουμε μιξεράκι (ηλεκτρικός αναδευτήρας).

Το σκεπάζουμε με το καπάκι και χτυπάμε δυνατά, για 30" δευτερόλεπτα περίπου, ή αν χρησιμοποιήσουμε μιξεράκι , επί 10" - 15" δευτερόλεπτα, μέχρι να γίνει μια παχιά, πηχτή σκούρα κρέμα. (Αναλυτικές οδηγίες εδώ).

Ρίχνουμε τον χτυπημένο καφέ σ’ ένα ψηλό χοντρό ποτήρι, βάζουμε 2 - 3 παγάκια, το παγωτό και απογεμίζουμε με κρύο νερό, μέχρι να φτάσει ο αφρός στα χείλη του ποτηριού.

Βάζουμε στο ποτήρι ένα μακρύ κουταλάκι και σερβίρουμε τον καφέ μ’ ένα σπαστό καλαμάκι, μαζί μ’ ένα ποτήρι πολύ παγωμένο νερό.

Τα φίλτρα καφέ δίνουν στο ρόφημά σου την τέλεια υφή και γεύση που του αξίζει. Αν λοιπόν ο καφές φίλτρου είναι η αγαπημένη σου επιλογή, δώσε βάση στα παρακάτω.

Αρχικά να αναφέρουμε, ότι μέχρι τις αρχές του εικοστού αιώνα το φίλτρο του καφέ ήταν φτιαγμένο από ύφασμα. Το 1908, η Melitta Bentz, μια νοικοκυρά από τη Γερμανία, αποφάσισε πως δεν μπορούσε να πίνει άλλο τον καφέ της με κατακάθια. Πειραματίστηκε με διάφορα υλικά, ανάμεσα τους και το χαρτί. Κι εκεί, σταμάτησε. Είχε βρει αυτό που έψαχνε. Έτσι, τον Ιούλιο του 1908, πήρε δίπλωμα ευρεσιτεχνίας και ίδρυσε τη δική της επιχείρηση με τα γνωστά σε όλους μας χάρτινα φίλτρα καφέ.

Κάπως έτσι ξεκίνησαν όλα, για να μπορούμε εμείς σήμερα, οι λάτρεις του καφέ, να απολαμβάνουμε τον καφέ φίλτρου μας με ένα ευρύ φάσμα μεθόδων αλλά και φίλτρων. Κάποιοι συνεχίζουν να χρησιμοποιούν υφασμάτινα φίλτρα, άλλοι χρησιμοποιούν τα μίας χρήσης (λευκά ή καφέ) και άλλοι τα ενσωματωμένα φίλτρα που έχουν οι καφετιέρες τους. Αλήθεια, ποιο είναι άραγε το καλύτερο φίλτρο;

Λευκά φίλτρα vs Καφέ φίλτρα

Η διαφορά μεταξύ των λευκών και των καφέ φίλτρων είναι πως τα πρώτα έχουν περάσει από διαδικασία βαψίματος. Αυτό συνεπάγεται πως υπάρχει η περίπτωση να περιέχουν μια μικρή ποσότητα χλωρίου. Αν και παλαιότερα υπήρχε ανησυχία για το αν είναι επικίνδυνη ή όχι, και αν επηρεάζει τη γεύση του καφέ, εν τέλει δεν ισχύει κάτι τέτοιο. Εν τούτοις, η βασική διαφορά είναι ότι τα καφέ φίλτρα είναι καλύτερα για το περιβάλλον, καθώς δεν απαιτούν κάποια επιπλέον διαδικασία επεξεργασίας όπως τα προηγούμενα. Όποιο φίλτρο καφέ και αν επιλέξεις από τα δύο, πρέπει πριν το τοποθετήσεις στην καφετιέρα να το βρέξεις λίγο για να μπορέσει να γίνει καλύτερο το φιλτράρισμα του καφέ και να μην υπάρχει η παραμικρή γεύση χαρτιού.

Φίλτρα μιας χρήσης vs Φίλτρα πολλαπλών χρήσεων

Φιλικά προς το περιβάλλον είναι και τα φίλτρα καφέ πολλαπλών χρήσεων που βρίσκονται ενσωματωμένα στη μηχανή του καφέ ή πωλούνται ξεχωριστά. Μπορεί ένα μεταλλικό φίλτρο καφέ να σου κοστίσει πολύ περισσότερα χρήματα από τα χάρτινα αλλά αυτό είναι ένα έξοδο που θα γίνει μία φορά. Επιπλέον, μπορεί η καθαριότητά του να είναι πιο δύσκολη, αλλά αν ο καφές φίλτρου είναι το βασικό σου, καθημερινό ρόφημα, η επιλογή αυτού του είδους φίλτρου είναι σίγουρα πιο οικονομική. Πόσο μάλλον αν καταναλώνεις περισσότερους από έναν καφέδες την ημέρα. Ένα άλλο κριτήριο επιλογής ανάμεσα στα δύο είδη είναι και ο τρόπος που προτιμάς να πίνεις τον καφέ σου, η γεύση δηλαδή που θες να έχει. Τα χάρτινα φίλτρα για παράδειγμα συγκρατούν τα λεπτότερα κομμάτια της άλεσης με αποτέλεσμα το χρώμα του καφέ να είναι πιο διαυγές, και το αποτέλεσμα της γεύσης του πιο ντελικάτο. Αντίθετα, τα μεταλλικά φίλτρα δεν συγκρατούν τα λεπτότερα μέρη της άλεσης (fines), με αποτέλεσμα το ρόφημα να είναι πιο σκούρο και βαρύ.

Για αυτούς τους λόγους, την επόμενη φορά πριν προβείς στην αγορά φίλτρων καφέ, κάνε την έρευνά σου!

Ο Cold Brew είναι ένα ρόφημα που έχει γίνει πολύ δημοφιλές τον τελευταίο καιρό και αποτελεί την βασική επιλογή όλων εκείνων που αγαπούν τον καφέ φίλτρου και θέλουν να τον απολαμβάνουν και τους καλοκαιρινούς μήνες.

Αυτό που οι περισσότεροι συγχέουν είναι οι όροι  Cold Brew και Iced Brew. Εν τούτοις, ο διαχωρισμός τους είναι πολύ απλός. Όταν κάνουμε λόγο για τον Cold Brew, μιλάμε για τη μέθοδο παρασκευής του καφέ και δεν εννοούμε τον παγωμένο καφέ Iced Brew. Ο όρος iced χρησιμοποιείται για ένα ρόφημα που για να το ετοιμάσεις, κρυώνεις ουσιαστικά ζεστό καφέ με την προσθήκη πάγου. Από την άλλη, η διαδικασία παρασκευής καφέ με τη μέθοδο του cold brewing είναι πολύ πιο χρονοβόρα και εκεί έγκειται και η γευστική  διαφορά.

Για να καταλήξει ο Cold Brew στο φλιτζάνι σου θέλει περίπου 8 με 12 ώρες. Κατά τη διαδικασία παρασκευής του, ο καφές μουλιάζει σε νερό θερμοκρασίας δωματίου ή και πιο κρύο.  Όσο περισσότερο παραμείνει ο καφές στο νερό, τόσο πιο δυνατή θα είναι η ένταση και το άρωμά του.

Σε σύγκριση με άλλα είδη καφέ μπορεί η παρασκευή του να είναι πιο χρονοβόρα, αλλά το αποτέλεσμα θα σε αποζημιώσει και θα δεις πως πραγματικά κάθε σταγόνα του μετράει! Λόγω της χαμηλής θερμοκρασίας του νερού και του χρόνου που απαιτεί η παρασκευή του, απελευθερώνονται όλα τα αρώματα και αναδεικνύονται τα γευστικά χαρακτηριστικά του καφέ.

Επιπλέον, στα θετικά του cold brew συγκαταλέγεται τόσο το ότι μπορεί να διατηρηθεί στο ψυγείο για δύο με τρεις μέρες αλλά και το ότι μπορείς να τον ετοιμάσεις σπίτι σου. Αρκεί βέβαια να έχεις τον κατάλληλο εξοπλισμό. Για το λόγο αυτό σου παρουσιάζουμε το Asobu Cold Coffee Brewer, που ήρθε να απλοποιήσει τα πράγματα. Φορητό, εύχρηστο και πάνω απ’ όλα φτιαγμένο από ποιοτικά υλικά. Όποια μέθοδο και αν προτιμήσεις, ζεστής ή κρύας εκχύλισης, το Asobu Cold Coffee Brewer θα εκχυλίσει 900ml ροφήματος στο ισοθερμικό server του από ανοξείδωτο ατσάλι 18/10, το οποίο χάρη στο αεροστεγές καπάκι που το συνοδεύει μπορείς να το πάρεις μαζί σου οπουδήποτε!  

Ξεκίνα τώρα με τις εξής ποικιλίες καφέ:

Το δέντρο του καφέ θα το βρεις να ευδοκιμεί σε υγρές περιοχές χωρίς πολύ κρύες θερμοκρασίες και εναλλαγές στο κλίμα. Οι ξαφνικές αλλαγές και οι πολύ υψηλές θερμοκρασίες σκοτώνουν τα συγκεκριμένα δέντρα . Το κλίμα που χρειάζεται ένα δέντρο που παράγει καφέ για να αναπτυχθεί είναι το τροπικό, γιατί εκεί υπάρχουν πολλές και τακτικές βροχοπτώσεις, που βοηθούν το καφεόδεντρο να ανθίσει. Όσα περισσότερα άνθη έχει ένα καφεόδεντρο, τόσους περισσότερους καρπούς θα παράξει, αφού μόλις μαραθούν τα άνθη του καφέ μετατρέπονται σε καρπούς.

Τα δύο κύρια είδη του καφέ είναι ο καφές Arabica και ο καφές Canephora, που αναπτύσσονται και στα σχετικά δέντρα. Το είδος Canephora, γνωστό στο ευρύ κοινό ως Robusta (ποικιλία του είδους canephora), τείνει να είναι πιο πικρό σε σχέση με τον Arabica και γενικά θεωρείται ένας καφές λιγότερο καλός. Αυτό δεν σημαίνει πως είναι πιο «κακός» ως προς την ποιότητά του πάντα, απλώς επειδή αναπτύσσεται πιο εύκολα, πιο γρήγορα και σε χαμηλότερα υψόμετρα, είναι πολλές φορές φθηνότερος. Επίσης, αναφορικά με τη γεύση, είναι σχετικά υποδεέστερη σε σύγκριση με τις ποικιλίες του είδους Arabica. Αν και από μόνος του ο καφές αυτός σπάνια χρησιμοποιείται  για να φτιάξει κάποιος espresso, καθώς όπως προαναφέραμε είναι πολύ πικρός, δεν είναι λίγες οι φορές που μπορεί να τον προσθέσει κάποιος σ’ ένα μείγμα espresso προκειμένου να δώσει περισσότερο σώμα και ένταση στον καφέ.

Τρόπος συγκομιδής

O τρόπος συγκομιδής των καρπών γίνεται με διάφορους τρόπους. Οι πιο κοινοί είναι: το τίναγμα, η συγκομιδή με το χέρι και η συλλογή με μηχάνημα. Η μέθοδος με το τίναγμα γίνεται τινάζοντας τα κλαδιά με το χέρι όταν ακόμα οι καρποί είναι ώριμοι. Η μέθοδος με το χέρι ή αλλιώς συλλογή με το χέρι, γίνεται όταν οι καρποί έχουν ωριμάσει καλά και οι εργάτες μαζεύουν έναν έναν τον καρπό ξεχωριστά από κάθε κλαδί. Η τελευταία μέθοδος συλλογής που είναι με μηχάνημα, χρησιμοποιείται ως επί το πλείστον για μεγάλες φυτείες.

Η επεξεργασία

Η επεξεργασία του καφέ μπορεί να γίνει μέσα από δύο κυρίως μεθόδους: την υγρή και την ξηρή. Στην υγρή μέθοδο επεξεργασίας, οι καρποί πλένονται, αποφλοιώνονται, ξανά πλένονται και εν τέλει στεγνώνουν χωρίς το φρούτο. Αντιθέτως, στην ξηρή μέθοδο επεξεργασίας οι καρποί στεγνώνουν μαζί με τον καρπό.

Σειρά έχει ο ποιοτικός έλεγχος για το ποιοι κόκκοι καφέ θα πάρουν σιγά σιγά το δρόμο για το φλιτζάνι σου. Τελευταίο και πολύ βασικό στάδιο όμως είναι το καβούρδισμα του καφέ. Η διαδικασία δηλαδή με την οποία ο κόκκος του καφέ αφυδατώνεται και μετατρέπεται από πράσινος σε καφέ. Όσο περισσότερο καβουρδίζεται ένας καφές τόσο περισσότερο αλλάζει χρώμα.

Εμείς διασφαλίζουμε την πορεία του καφέ από  τον κόκκο στο φλιτζάνι σου. Το μόνο που έχεις να κάνεις είναι να επιλέξεις  το δικό σου καφέ και να τον απολαύσεις